Leven in Leuven

‘Op zoek naar Utopia’ brengt record aan topstukken naar Leuven

Na zeven jaar voorbereiding opent in M – Museum Leuven de tentoonstelling Op zoek naar Utopia. Nog nooit werden in Leuven zo veel meesterwerken samengebracht. Het is een uitgepuurde selectie van schilderijen, wandtapijten, sculpturen, tekeningen, wetenschappelijke instrumenten en miniaturen. Ze vertellen allen het verhaal van de mens die vijfhonderd jaar geleden koortsachtig op zoek ging naar Utopia, naar een betere wereld. De tentoonstelling steunt op drie stevige pijlers: ze biedt een staalkaart van Vlaamse Meesters, toont topwerken die nooit eerder samen te zien waren én ze bevat een grote diversiteit aan objecten.

Leuven viert het 500-jarig jubileum van Utopia. Het meest iconische werk van de Engelse humanist en staatsman Thomas More werd in 1516 in de universiteitsstad gedrukt. Die verjaardag is de aanleiding voor een stadsfestival met als vlaggenschip een bijzondere tentoonstelling in M – Museum Leuven. Op zoek naar Utopia is niet alleen de grootste tentoonstelling van 2016, ze bevat ook heel wat werken die nooit eerder in Vlaanderen te zien waren. Er komen maar liefst 80 topstukken uit musea en privécollecties van over de hele wereld. Samen tonen ze de grenzeloze verbeelding van een ideale wereld in de 15de en 16de eeuw.

De meeste grote Vlaamse Meesters van het einde van de 15de en de vroege 16de eeuw zijn vertegenwoordigd. Een fascinerend topstuk is het Portret van een humanist van Quinten Metsys uit het Städel Museum te Frankfurt. Dit werk is een van dé hoogtepunten in de Vlaamse portretkunst. Uit de persoonlijke collectie van koningin Elisabeth II komt het wereldberoemde Portret van Erasmus, eveneens door Metsys. Het sublieme Portret van een jonge prinses van Jan Gossaert uit de National Gallery in Londen krijgt een centrale plaats en is tevens het campagnebeeld van de tentoonstelling. Ook de drie Besloten Hofjes uit Mechelen verdienen speciale aandacht. Ze werden naar aanleiding van de tentoonstelling door acht specialisten gedurende een drie jaar durende campagne meticuleus geconserveerd. De bezoekers van Op zoek naar Utopia zijn de eersten die ze in hun herwonnen, volle glorie te zien krijgen.

Albrecht Dürer, die toen door Vlaanderen reisde, is aanwezig met een van zijn mooiste portret-tekeningen, De humanist, uit de collectie van het prentenkabinet van de Staatliche Museen zu Berlin. Zijn grensverleggende kopergravure De Zondeval (1504) die defacto de renaissance in het Noorden inluidt, is aanwezig met de loepzuivere afdruk uit het Rijksprentenkabinet van Amsterdam.

Niet alleen unieke schilderijen komen (terug) naar Leuven, ook de befaamde Leuvense wetenschappelijke instrumenten en enkele magistrale Brusselse wandtapijten passen perfect in het thema van Utopia. Leuven was in de 16de eeuw wereldberoemd voor de vervaardiging van wetenschappelijke instrumenten. Voor de eerste maal worden tien van deze instrumenten samengebracht voor een tentoonstelling. Op zoek naar Utopia is tevens een uitgelezen kans om het befaamde Brusselse wandtapijt met De Tuin der Lusten naar Jheronimus Bosch te bewonderen, door het Escorial in Madrid in bruikleen gegeven. Daarnaast komen nog andere uitzonderlijke wandtapijten na vijf eeuwen opnieuw naar hier.

Op zoek naar Utopia neemt de bezoeker mee naar het verleden én brengt Utopia terug naar vandaag.

More’s fictieve eiland Utopia ligt ‘nergens’, ver achter de horizon. Alles is er perfect georganiseerd en iedereen is er gelukkig. Maar het eiland bestaat slechts in More’s verbeelding. Het verlangen naar die ideale wereld daarentegen, is echt. Hoop zet mensen als een sterke motor in beweging, op belofte van geluk maar ook met het risico op ontgoocheling en mislukking.

Dat is het verhaal van deze tentoonstelling. Het gaat over mensen die dromen van het Paradijs, die verleid worden door de horizon, die ernaar verlangen om het universum en de eeuwigheid te begrijpen en die vrezen voor de Hel. More’s Utopia analyseert niet alleen in scherpe bewoordingen de toenmalige samenleving, verziekt door hebzucht en afgunst; het formuleert ook een ‘utopisch’ alternatief. Dat alternatief ligt ‘achter de horizon’. Je zal er nooit voet aan wal zetten, maar het eiland spoort aan om op tocht te gaan.

Utopia is meer dan de titel van een boek; het werd een nieuw woord en een nieuw literair en artistiek genre. Utopia houdt het besef in, dat je kan streven naar een beter bestaan op deze aarde. Vijfhonderd jaar geleden was dat zo, en vandaag is dat niet anders.

Meer info.

16de-eeuwse haute cuisine in een hedendaags jasje

Koken is ‘in’. Tegenwoordig heeft iedereen tientallen kookboeken in huis. Maar wist je dat 500 jaar geleden al het eerste kookboek in het Nederlands is verschenen?

‘Een notabel boecxken van cokeryen’ is gedrukt in 1514 in Brussel. Enkele jonge Leuvense chefs lieten zich inspireren door deze oude recepten naar aanleiding van het stadsfestival 500 jaar Utopia.

In 1516 werd in Leuven het boek Utopia gedrukt. Hierin geeft Thomas More zijn visie over een ideale samenleving. Leuven viert de komende maanden de 500ste verjaardag van More’s Utopia met een groots stadsfestival. En bij een festival hoort natuurlijk lekker eten.

Met More op het Menu proef je hedendaagse interpretaties van recepten van 500 jaar geleden. Schepen Dirk Vansina: “Bezoekers komen naar Leuven om de expo te bezoeken en combineren dit graag met een lekkere lunch of diner, vooral als ze van wat verder komen. Daar spelen we nu op in. Met dit aanbod geven we de bezoekers in Leuven de kans om 500 jaar terug te gaan in de tijd. Niet alleen via tentoonstellingen en rondleidingen, maar ook door deze culinaire ervaring.”

Typisch voor die tijd is dat er werd gekookt met vogelsoorten: fazanten, eenden, patrijzen en kleine zangvogels, maar ook met pauwen en zwanen. Het eten kwam in kommen op tafel en men was dol op fopgerechten waarbij eieren in de vorm van een vis opgemaakt werden of andersom. Naast een enorme hoeveelheid recepten voor sauzen vind je in ‘Een notabel boecxken van cokeryen’ opvallend veel recepten voor allerhande soorten vis.

Van 20 oktober 2016 tot 17 januari 2017 staat er een Utopiagerecht op de kaart van volgende Leuvense restaurants: EssenCiel, Het Land aan de Overkant, Zarza, Zappaz, Trente en Tafelrond.

Neochronophobiq — Emre Hüner

STUK presenteert het werk van beeldend kunstenaar Emre Hüner. In zijn tekeningen, sculpturen, installaties en videowerk behandelt Hüner thema’s als post-humanisme en object-georiënteerde ontologie, utopie en archeologie, en ideeën van tijd en materialiteit.

Centraal staat het indrukwekkende 3-channel videowerk Neochronophobiq met de acteur Tómas Lemarquis, voor de eerste keer in Europa te zien na de première in de Istanbul Biënnale in 2015. Neochronophobiq – een samentrekking tussen neo, chronophobia (angst voor tijd) en ubiquitous (alomtegenwoordigheid) – toont een fictieve wereld, een andere dimensie als het ware, waarin een vooruitgangsdroom lijkt samen te smelten met een totale afwezigheid van technologie. Artefacten en rituelen, architecturale vormen, niet-identificeerbare nederzettingen, landschappen en geologische materialen spelen de hoofdrol in dit bevreemdende werk.

In STUK wordt Neochronophobiq gepresenteerd samen met een selectie sculpturen en een tekeningenreeks die deel uitmaken van het videowerk. De sculpturen kunnen begrepen worden als een opeenstapeling van ideeën en vormen, van organische of onbekende materialen. Als eeuwige eilandjes functioneren ze als artefacten die ideeën van tijd en materialiteit kanaliseren.

OPENINGSUREN
12 okt – 11 dec
DI – VR: 18:00 > 22:00 / ZA – ZO: 14:00 > 18:00
gesloten: 1 & 11 november

GROEPSBEZOEKEN
Groepsbezoeken (eventueel met korte inleiding) zijn mogelijk buiten de reguliere openingsuren. Neem daarvoor contact op met ilse.vanessche@stuk.be.

Dirk De Wachter – boekvoorstelling

Op zondag 9 oktober stelt psychiater-psychotherapeut Dirk De Wachter, auteur van Borderline Times (2012) en Liefde, een onmogelijk verlangen (2014), zijn nieuwe boek De wereld van De Wachter voor in 30CC/Schouwburg.

Dirk De Wachter zoekt in zijn nieuwe boek verder naar de kwetsbaarheid van de menselijke ziel. Hij neemt de grote wereldproblemen op de korrel, waaronder terrorisme, klimaatopwarming en de vluchtelingencrisis, op zoek naar een antwoord op dezelfde vraag: hoe vindt de mens zichzelf in dit dolgedraaide bestaan?
30CC en uitgeverij LannooCampus stelden een programma met fijne gasten samen om het boek voor te stellen.

De Nederlandse Schrijfster en columniste Simone Van Saarloos, voetbalster en doctoraatstudente psychologie Imke Courtois en auteur Alicja Gescinska zijn alvast van de partij.

De muziek wordt verzorgd door Eriksson Delcroix, het mooiste countrykoppel van Vlaanderen. Zij brachten dit jaar hun tweede plaat Heart Out its Mind uit.

De presentatie is in handen van Radio 1 journaliste van het programma Touché Friedl Lesage.

PRAKTISCH
zondag 9 oktober, 16.00 uur
in 30CC/Schouwburg
voorstelling: € 10.
voorstelling + boek: € 24 (boek krijg je op de dag zelf).

Bestel online

Leuvense Monsieur Paul signeert boek én cd

Je kent hem wel, de bassist van Triggerfinger. Een boom van een kerel, strak in het pak en steevast met een Ray-Ban op zijn neus. Monsieur Paul of Lange Polle voor de vrienden.

Leuvenaar Paul Van Bruystegem ademt al meer dan veertig jaar rock-‘n-roll. In zijn boek ‘Monsieur Paul: on tour‘ neemt hij je mee op een trip door de laatste tien jaar van zijn leven. Hij vertelt eerlijk over zijn verslaving aan drank en drugs en zijn gevecht om voorgoed clean te blijven. Maar vooral over de grenzeloze fun, het harde werken en de onvergetelijke ontmoetingen tijdens het jarenlange touren door heel Europa en daarbuiten.

Benieuwd om dit Leuvense muziekicoon in levenden lijve te ontmoeten? Ga op zaterdag 8 oktober naar Standaard Boekhandel Leuven Diestsestraat en laat je boek of de cd ‘LowRider‘ signeren!

Tobback en Torfs lezen voor uit Utopia

Naar aanleiding van het stadsfestival 500 jaar Utopia pakt Luc Verpoest in samenwerking met de Bib Leuven en het Stadsarchief uit met een boeiend drieluik: een datapaviljoen, een utopiamachine en een tentoonstelling, onder de titel Leuven 2016. Tussen droom en daad … Een van de blikvangers is een uniek voorleesmoment.

In het datapaviljoen dat al neerstreek op het binnenplein van Tweebronnen kregen vooral kinderen de ruimte om te dromen over hun ideale stad. De kleine kunstwerkjes die daaruit ontstaan, worden verpakt in plastieken mapjes en krijgen later een ereplek op de tentoonstelling in de bibliotheek.

UTOPIAMACHINE
“Tijdens het Utopia-openingsweekend landt de Utopia-machine – als een UFO uit Utopia – op het binnenplein van Tweebronnen. Het is een futuristisch ogende, gebricoleerde draaimolen, geactiveerd door het Antwerpse collectief Rooftoptiger”, vertelt schepen van cultuur Denise Vandevoort. “Op vrijdag 23 september nemen heel wat prominente Leuvenaars plaats in de machine en lezen voor uit het iconische Utopia.

Op de gastenlijst staan onder meer: Louis Tobback, Lotte Dodion, Siska Goeminne, Didi de Paris, Johanna Spaey, Koen Peeters, Charles Ducal, Rik Torfs … Ook ikzelf sluit aan, en, uiteraard kunnen ook andere Leuvenaars zich kandidaat stellen.” Ook vicerector cultuur van de KU Leuven, Katlijn Malfliet, is van de partij. “Hoe kunnen we het stadfestival beter inzetten dan met een lezing van het iconische boek van Thomas More, dat 500 jaar geleden hier in Leuven is gedrukt, maar ook vandaag nog doet dromen over een betere wereld.” Er zijn nog maar enkele  voorleesplaatsjes vrij maar iedereen is uitgenodigd om mee te luisteren !

“Op zaterdag 24 en zondag 25 september wordt de Utopiamachine ingepalmd door twaalf eminente denkers, doeners of performers. Ieder formuleert vanuit zijn of haar eigen vakgebied utopische denkbeelden over de toekomst van de mens”, aldus nog schepen Vandevoort. Op het programma onder meer: Gijs Van Vaerenbergh (architecten en installatiekunstenaars/Leuven), Johan Van Reeth (stedenbouwkundige – BUUR/Leuven), Prisca Agnes Nishimwe (slampoet/Antwerpen), Dirk Barrez (journalist/PALA vzw), Eva Brems (hoogleraar mensenrechten/UGent), Leo Van Broeck (Vlaams Bouwmeester/Brussel) …

TENTOONSTELLING
Later op het jaar presenteert Luc Verpoest samen met het Stadsarchief en de Bib Leuven ook de gelijknamige tentoonstelling. In het Stadsarchief kan je terecht voor het historisch luik, hier ontdek je 20 toekomstvisies voor Leuven die tussen de 16de en de 20ste eeuw ontwikkeld werden.

In de Bib Leuven tonen architect Stijn Poelmans en cineaste Laura Zuallaert krachtige beelden over een nieuwe stedelijkheid. Alle info op bib.leuven.be.

Wie wil er een kunstwerk adopteren voor een jaar?

Bij de start van het nieuwe seizoen lanceert STUK een oproep om een kunstwerk te adopteren. Kunstenaar Kristof Van Gestel zoekt 15 mensen uit Leuven die van oktober tot mei een sculptuur uit de reeks Familie bij hun in huis verwelkomen. De ‘adoptie’ past in een participatief kunstproject waarin de interpretatie en beleving van het publiek centraal staan.

Als je wil deelnemen moet je het kunstwerk een plaats geven in je leven. Bij aanvang, halfweg en bij de afronding van het project kom je samen met de andere ‘adoptie-ouders’ en discussieer je over wat een kunstwerk voor je kan betekenen. Deze ‘familiebijeenkomsten’ zijn momenten om ervaringen uit te wisselen, altijd met een drankje en een hapje, zoals dat op familiefeesten gaat.

Het startpunt tijdens STUK START (28 tot 30 september) is een minitentoonstelling in het STUK Onthaal waar je alle werken kan zien. De kunstenaar zal aanwezig zijn zodat je de info krijgt die je nodig hebt. Op dat moment kan je een kunstwerk kiezen, teken je een adoptiecontract, maar krijg je het werk nog niet mee naar huis.

Er volgen immers nog een ophaalmoment in oktober (12/10), een ‘familiefeest’ met nieuwjaarsdiner in januari (19/01) en een afscheid met wafels of pannenkoeken in mei (14/05). Gedurende het hele jaar wordt er een videoverslag gemaakt met interviews, beelden van het geadopteerde kunstwerk bij je thuis en reportages over de ‘familie’-bijeenkomsten.

Als je wil deelnemen moet je er wel op alle drie de activiteiten bij zijn en zelf langskomen tijdens STUK START.

Meer info.

Openingsconcert Novecento – Utopie van de zegbaarheid

Het openingsconcert van Novecento en tegelijkertijd het openingsconcert van het academiejaar van de KU Leuven op maandag 26 september staat, hoe kan het ook anders, in het teken van 500 jaar Utopia.

De laatste symfonie en het tweede klavier trio van Sjostakovitsj vinden elkaar in hun immense treurnis, maar ook in hun steeds weer opflakkerende levenslust. Beide werken ontroeren en onthutsen in hun utopisch verlangen om het onzegbare hoorbaar te maken.

Als geen ander verpersoonlijkt Dmitri Sjostakovitsj de 20e-eeuwse utopische kunstenaar die zijn stem tracht door te drukken in een regime van terreur en repressie. Zijn leven lang werd de Rus heen en weer geslingerd tussen vernedering en verering, afwijzing en toenadering.

Zijn laatste symfonie, hier in een unieke versie voor klaviertrio en dertien slagwerkinstrumenten, is een terugblik op dit turbulente en afmattende kunstenaarsbestaan. De symfonie huilt en kraait victorie tegelijk, zij verwijst naar eerdere triomfen en nooit verteerd verdriet. Sjostakovitsj citeert er Wagner, Rossini én zichzelf, in een intrigerende poging om zijn eigen identiteit op het spoor te komen.

Naast de symfonie krijgt u ook het beklijvende tweede klaviertrio te horen, één van Sjostakovitsj’ meest aangrijpende meesterwerken, geschreven in een periode waarin Stalins terreur nog overtroffen werd door de gruwel van Hitler.

Dmitri Sjostakovitsj: Symfonie nr. 15, op. 141 arrangement V. Derevianko, Klaviertrio nr. 2, op. 67

Meer info.

And Then There Were None

‘And Then There Were None’ is één van de meest gelauwerde meesterwerken van Agatha Christie. Het toneelstuk is gebaseerd op het boek uit 1939 dat dezelfde naam draagt. Het boek ging meer dan 100 miljoen keren over de toonbank, waardoor dit de best verkopende detective ooit is. ng crime novel ever. Trivial Muffins brengt de originele tekst op een manier die zo getrouw mogelijk is aan hoe het stuk in de tijd van Agatha Christie zou opgevoerd worden. Dus met authentiek Engels, kamergrote decors, mooie kostuums, … very British.

Praktisch
4, 6, 7, 11, 12 en 15 oktober om 19.45u
9 oktober om 14.45u
Zaal Reynaerttheater Malpertuus – Redingenstraat 4, 3000 Leuven

STUK START — GRATIS OPENINGSFESTIVAL

Zet je tanden in het nagelnieuwe STUKseizoen! Sinds de metamorfose van STUK naar een Huis voor Dans, Beeld & Geluid ga je niet enkel naar STUK om te kijken, maar ook om mee te doen, te beleven, te denken, te bespreken … Dat merk je meteen tijdens de feestelijke, gratis opening STUK START. Unieke ervaringen staan drie dagen centraal: kijk, hoor, voel, ervaar en laat je blik veranderen. Prikkelende activiteiten en performances maken van STUK een bruisende plek, enig in zijn soort … en dat wordt ook duidelijk tijdens de rest van het seizoen. STUK staat alvast te popelen om jullie met open armen te ontvangen.

Op 28, 29 en 30 september in STUK!