Leven in Leuven

Verhalen uit de Leuvense schepenbank 1400|1464

Vanaf 7 november komt in het stadhuis de Leuvense schepenbank terug tot leven. Filmpjes en verhalen gebaseerd op akten uit de schepenbank, vertellen over het alledaagse leven in de vijftiende eeuw. Over liefde en leed. Via een bouwgeschil, een echtelijk probleem, een klacht of de verhuur van een studentenhuis ontdek je verrassend actuele gebeurtenissen uit de periode van Rogier van der Weyden (1400-1464). De tentoonstelling ‘Verhalen uit de Leuvense schepenbank 1400|1464’ zorgt voor een eerste kennismaking met een enorm rijke archiefbron en voor een frisse kijk op het vroegere leven in Leuven. Alles speelt zich af op de oorspronkelijke locatie van de schepenbank: het Leuvense stadhuis.

De schepenbank
Vanaf ongeveer het midden van de twaalfde eeuw tot het einde van de achttiende eeuw had Leuven een schepenbank. Deze middeleeuwse stedelijke instelling was tegelijkertijd een rechtbank en een soort van notariaat waar akten en contracten werden opgesteld en bekrachtigd. De zeven schepenen van de schepenbank traden in de eerste plaats op als rechters: ze oordeelden in geval van misdrijven of burenruzies. Daarnaast legden ze evengoed de bouw of verkoop van een huis, de opmaak van een testament of een boedelbeschrijving vast. Alle ‘acties’ van de schepenbank situeerden zich in het Leuvense stadhuis, in de drie klerkenkamers, die uitgeven op de wandelzaal. “Het is fantastisch dat we de schepenbank terug tot leven kunnen brengen op de oorspronkelijke, historische locatie” zegt schepen van cultuur Denise Vandevoort. “Het was ook hier in het stadhuis dat mijn middeleeuwse voorgangers eertijds zitting hielden en in de klerkenkamers werden de schepenregisters eeuwenlang opgesteld en bewaard.”

Duizenden akten
De secretarissen en hun klerken tekenden alle uitspraken van de schepenen op in registers of aktenboeken. Tot 1450 gebeurde dat voor ongeveer de helft van de akten in het Latijn. Daarna kreeg het Nederlands (Diets) het overwicht. Nagenoeg al deze akten van de Leuvense schepenbank uit de periode 1362-1795 werden en worden nog steeds door het Stadsarchief bewaard. Meer dan zes eeuwen schepenbank, verspreid over 1128 schepenregisters of 950.000 pagina’s handgeschreven tekst, dit levert een ongelooflijke hoeveelheid informatie over de geschiedenis van Leuven.

Nieuwe wegen naar digitalisering en onderzoek
Het stadsarchief en de stad Leuven droomden al langer om met deze unieke bron naar buiten te treden. Dankzij steun van de stad Leuven, de Vlaamse Gemeenschap en Cera werd recent gestart met het pilootproject ‘Itinera Nova , een omvangrijk digitaliseringsproject. Via ‘Itinera Nova’ zullen op termijn alle 1128 registers van de schepenbank zijn ingescand en volledig ter beschikking worden gesteld via het internet. Op www.itineranova.be krijgt elke geïnteresseerde zicht op deze rijke archiefbron. Alle 950.000 bladzijden zullen online doorbladerd en doorzocht kunnen worden. Dit biedt enorm veel nieuwe mogelijkheden voor historisch onderzoek. Met hulp van vrijwilligers zal het middeleeuwse schrift uit de akten zoveel mogelijk worden omgezet naar gedrukte tekst, zodat de schepenbank echt voor iedereen toegankelijk wordt.

Verhalen en beelden, een eerste stap naar publiek
In samenwerking met de erfgoedcel werd het voorbije jaar gezocht naar een toegankelijke manier om de schepenbank aan het grote publiek te kunnen presenteren. Voor het Leuvense feestjaar rond M en Rogier van der Weyden, werd in eerste instantie gefocust op enkele schepenakten uit de periode van van der Weyden: 1400-1464. Verhalen van herkenbare gebeurtenissen werden de leidraad voor de tentoonstelling. Vijf filmpjes geven een hedendaagse interpretatie van een historisch feit uit de schepenbank. Maar de bezoeker kan ook kennismaken met de originele akten en krijgt op de oorspronkelijke locatie van de schepenbank, m.n. in de klerkenkamers van het stadhuis, een bijna levensecht beeld van hoe het daar in de periode van de schepenbank moet uitgezien hebben. Niemand hoeft vooraf iets over de schepenbank te weten, want ‘Verhalen uit de Leuvense schepenbank 1400|1464’ zorgt voor een eerste kennismaking. Aan de hand van een postkaartenreeks die op de tentoonstelling te verkrijgen is, kan je ook op verkenning in de stad. Acht postkaarten leiden je naar acht nabijgelegen locaties en vertellen over een alledaagse gebeurtenis hier op deze plek in de vijftiende eeuw. Toen besliste de schepenbank over een zaak die met deze plaats te maken had: leuke weetjes over Leuven die je nadien kan doorsturen aan je vrienden.

Praktisch:
Expo ‘Verhalen uit de Leuvense schepenbank 1400|1464′ loopt van 7 november t.e.m. 5 december 2009 in het stadhuis, Grote Markt 9, 3000 Leuven.
Open van dinsdag t.e.m. zondag, tussen 10 en 18 uur.
Uitzonderlijk gesloten op zondag 15 november 2009 tussen 10 en 14 uur.
Toegang is gratis.

Foto’s van enkele documenten uit de schepenbank:

Markt van de Smaak met bieren van Vlaams-Brabant

Op de Markt van de Smaak tijdens de Week van de Smaak bieden producenten van Vlaams-Brabantse streekproducten smakelijke proevertjes aan. Er is ook aandacht voor diverse aspecten van duurzame voeding: eerlijke handel, biologische landbouw, beperking van de voedselkilometers,… De markt wordt opgefleurd met muzikale en visuele straatacts.

Natuurlijk mogen streekbieren niet ontbreken op de markt. De Lambikstoempers staan er met een goede glas geuze of kriek. Brouwerij De Vlier, Brouwerij Traagwater en Brouwerij Guldenboot staan er met hun bieren. En de Leuvense biertherapeuten zullen er natuurlijk ook staan met heel lekkere Vlaams-Brabantse en Brusselse bieren.

Ga gerust eens proeven op donderdag 12 november van 17 uur tot 22 uur.

Transitiebeweging organiseert voordracht over oliecrisis en klimaatverandering

Wijgmaal, Rotselaar en Leuven steken de koppen bij elkaar en organiseren samen een voordracht ‘Het einde van het olietijdperk: de kracht van de lokale gemeenschap’ door Rudy Dhont op 13 november om 20u in de Steinerschool in Wijgmaal.

Pompoensoep
Het hoogtepunt van de informatieve najaarsactiviteiten van de Leuvense transitiebeweging is een voordracht door Rudy Dhont over piekolie en hoe transitie hierop een positief antwoord wil geven door beroep te doen op de creativiteit en de veerkracht van de lokale gemeenschap. De lector bedrijfsethiek aan de KHL is de drijvende kracht achter de transitiebeweging in Vlaanderen en een animerend spreker. De sprekersavond gaat door op vrijdag 13 november om 20u in de Steinerschool, Privaatweg 7, 3018 Wijgmaal. Inkom is 2,50 euro, een kop heerlijke pompoensoep inbegrepen.

Piekolie
‘Piekolie’ is het einde van het tijdperk van de goedkope olie. Deze realiteit is voor de meeste mensen nog een blinde vlek, een ‘Ongemakkelijke Waarheid’, zoals tot voor kort ook klimaatverandering er één was. Beide problemen zijn echter aan mekaar verwant. Als je het wat simpel vergelijkt met een auto, dan is klimaatverandering een probleem van de uitlaat, terwijl piekolie eerder een probleem van de benzinetank is. Onderzoeksbureau’ s en het internationaal Energie Agentschap voorspellen een piek in de wereldwijde olieproductie tegen 2020. Daarna zal de productie dalen omdat de belangrijkste oliebronnen uitgeput raken en de nieuwe olieontdekkingen onvoldoende zijn om dit verlies op te vangen. Voeg daarbij een stijgende wereldvraag (o.m. door landen als China en India) en je hebt ‘piekolie’ of anders gezegd: schaarse en dure olie. Piekolie en klimaatverandering zouden moeten gezien worden als even dringende redenen tot verandering, maar mensen zijn wellicht gevoeliger voor prijsstijgingen van benzine, diesel en stookolie dan voor smeltende poolkappen.

Wat is Transitie?
Transitie staat voor ‘overgang’ naar een samenleving die meer georiënteerd is op lokale energie- en voedselproductie. De transitiebeweging is ontstaan in Engeland waar een groep gemotiveerde bewoners van Totnes een samenleving probeerden te vormen die minder afhankelijk is van energie- en voedseltoevoer van buitenaf. Een optimistisch, inspirerend en hoopvol verhaal van mensen die de toekomst niet willen afwachten maar mee vorm geven. Totnes werd in 2007 de eerste transitiestad. Sindsdien is het aantal initiatieven verveelvoudigd en zijn er vele dorpen en steden – ook buiten Engeland – die proberen om de onvermijdelijke gevolgen van energieschaarste en klimaatverandering op te vangen.

Transitie in Leuven, Wijgmaal en Rotselaar
Ook in het Leuvense ontstonden transitiebewegingen. De eerste succesvolle acties waren de bijenactie in Wijgmaal en de pompoenplantactie in Leuven. Naast deze ludieke initiatieven wil transitie ook sensibiliseren door middel van films die zowel in Leuven als in Wijgmaal getoond worden. Er zijn initiatieven van start gegaan zoals handwerkontmoetingen, samenkomsten rond
permacultuur enz. Voor meer informatie, zie www.transitie.be, www.transitiewijgmaal.be, www.leuven.transitie.be.

Auditie – Koorzangers – Joannes Passe

Het Dekenaat Leuven organiseert op woensdag 25 en zaterdag 28 november een auditie voor koorzangers (SATB) voor het project
DE JOANNES PASSE
Johan Sebastian Bach
Sint-Pieterskerk, Leuven
26 maart 2010
een hertaling naar ’t Leives dialect door Fred Brouwers naar de Johannes Passion van J.S. Bach.

Plaats: ‘Koorzolder’ van het Cultureel Centrum Romaanse Poort Brusselsestraat 63 Leuven.

• Woensdag 25 november van 19.00 tot 22.00 u.
• Zaterdag 28 november van 14.00 tot 18.00 u.

Vereisten:

• je bereidt een kort stuk naar keuze voor (piano is voorzien, een begeleider niet)
• je kan vlot partituur lezen
• je hebt enige notie van ’t Leives dialect
• je kan je vrij maken voor de repetities

Indien interesse om aan dit unieke project mee te werken, gelieve dan uw contactgegevens, stemtype en voorkeursdatum voor de auditie te mailen naar paul.desmet@leuven.be of naar kris_stroobants@hotmail.com.

Licht Gekanteld – vrijdag 13 november 2009

Op vrijdag 13 november vindt de nieuwe editie van Licht Gekanteld plaats. Jongeren prospecteren, wikken en wegen, programmeren én zetten op poten. Jong, vaak ongekend talent meets De Kunsten!

Dit levert voor Edition L’école een mix op van

• KUDDEKUNST (20.00 uur) met o.a. Chris en Berton (dans), Emmerode en Kristel (zang), Maankind (film) en Bagger (muziek uit de oude LG doos)
• CIRCUS (21.15 uur): zes pas afgestudeerde circusartiesten brengen hun afstudeerprojecten
• en MUZIEK (22.30 uur) van Barefoot and the shoes

Roots for dinner

Het café L’is’ t Waar in Oud-Heverlee heeft een bijzonder concept. Tijdens de week opereert het als fotostudio. Van donderdag tot zaterdag is het een evenementencafé. Soms organiseert L’ist’t Waar een avond met diner en een concert. Je kan het concert ook apart meepikken. Wil je graag de combinatie diner + concert dan moet je op voorhand reserveren.

– vrijdag 13 november The John Swift Band + pastabuffet
– vrijdag 27 november Fado + Cataplana, een typisch gerecht uit de Portugese keuken
– vrijdag 11 december Hans Mortelmans + pastabuffet

Tournée Générale – zondag 22 november 2009

‘Tournée Générale‘ is het feestelijke slotevenement van de ‘Stad van de Smaak‘. Vertrekpunt is de Grote Markt waar Felix Alen, Musa Dagdeviren en Jeroen Meus een Turkse starter, maar ook lokale hapjes bereiden.

Daarna gaat de Week van de Smaak de muzikale toer op voor Concerten met Smaak’. 30CC programmeerde vier geweldige acts: Eva De Roovere, Raymond van het Groenewoud, de Ketnet Band en Hadise. Met die laatste artieste wordt ook gastland Turkije nog eens in de kijker gezet.

‘Tournée Générale’ plaatst het orgelpunt ’s avonds op de Oude Markt, een smaakvolle apotheose met onze Belgische trots: de friet. Leuven trakteert je op een gratis pak friet met de ‘Leivese’ frietsaus van stadskok Jeroen Meus. Zing je warm, begeleid door een allstars-band met onder meer Axl Peleman, Jan Hautekiet, Wigbert, Els Dottermans, Big Bill, Geert Verdikt, Klaas Delrue, Jan De Smet en vele anderen. Zij brengen een setlist vol met nummers die op een of andere manier iets met eten te maken hebben. Dit alles wordt aan elkaar gepraat door de glorieuze Sien Eggers.

Tenslotte trakteert 30CC ook nog op vuurwerk van de Franse vuurwerkmakers van Ephémère.

M & STUK presenteren ‘Store’, een unieke performance

Van 6 tot 13 november slaan M en STUK de handen opnieuw in elkaar tijdens het Playground festival. Dit jaar stellen ze u met trots een unieke performance voor: Store. Store is een winkel, maar geen gewone winkel. Als bezoeker maak je je keuze uit een lijst van 60 verschillende acties en performances die de kunstenaars voor en met jou uitvoeren. Van Take Away, Do it yourself, Delivery Service tot Pure Theatre. Kunst wordt hier een unieke, speelse en interactieve ervaring.

Met het Storeproject wil het Oostenrijkse kunstenaarsduo Matsune & Subal de consumptie van kunst en cultuur in vraag stellen. ‘Objecten’ die je koopt zijn slechts blijvend, tot de volgende klant een nieuwe actie bestelt. Het klassieke format van theater, museum en galerij worden zo in vraag gesteld. Daarnaast worden globalisering, consumptie en het wereldwijde systeem van handel, die vandaag als vanzelfsprekend worden beschouwd, uitgedaagd. Store laat de klant/toeschouwer nadenken over zijn rol als consument. Op humoristische wijze wordt er gespeeld met de idee van een succesvolle ‘business chain’. De producten die de kunstenaars creëren, verwijzen ook met een knipoog naar de omliggende winkels, de omgeving en het Playground-festival. Met prijzen vanaf 80 cent wordt kunst (eindelijk) voor iedereen betaalbaar.

Rode Hond
Op zaterdag 07/11 en zondag 08/11 om 16.00u is de winkel open voor kinderen vanaf 6 jaar en hun ouders. Reserveren kan via het STUK-onthaal op 016 32 03 20.

Praktisch
STORE – Mechelsestraat 9, 3000 Leuven
Openingsuren:
vrijdag 6/11: 17-20 uur
zaterdag 7/11 en zondag 8/11: 13-16 uur
maandag 9/11 tot en met vrijdag 13/11: 13-16 uur en 17-20 uur

Kortfilmavond in Herent

In het gemeenschapscentrum De Wildeman wordt een kortfilmavond georganiseerd waarbij jonge filmmakers uit Herent en omstreken hun films voorstellen. De films behoren tot uiteenlopende genres zoals fictie, documentaires of animatie. Wat volgt is een selectie van de films die gespeeld zullen worden:

• Tanguy’s Unifying Theory of Life (2007, fictie, Pim Algoed)
• Julie, Dear (2008, fictie, Annelore Janssens)
• De terugkeer van Laura (Kristina Mendeleeva)
• Ou Quoi (fictie, 2007, Cecilia Verheyden)
• Silent partner (animatie, 2008, Erwin Heylen)

De prijs bedraagt 3 euro en je kan tickets reserveren via de website van gemeenschapscentrum De Wildeman. Het adres: Schoolstraat 15, 3020 Herent.

biologische stoffenverkoop

Tiffany Van Esch is een van de vele creatieve vrouwen in Leuven. Ze ontwerpt leuke kinderkledij in biologische stoffen onder de naam Adjectif. De eerste collecties werden online te koop aangeboden. De nieuwste wintercollecties is enkel te vinden in vijf winkels in Vlaanderen, ook bij Hempmade in Leuven. Naailiefhebbers weten dat biologische stoffen en biologische kinderkledij niet gemakkelijk te vinden zijn. En Tiffany weet dat ook. Daarom organiseert Adject vrijdag 6, zaterdag 7 en zondat 8 november een grote stockverkoop op Brugstraat 76 in Heverlee.